Transformacja sektora energetycznego w kierunku odnawialnych źródeł energii (OZE) to nie tylko konieczność wynikająca ze zmian klimatycznych, ale i szansa na bardziej zrównoważoną, efektywną i niezależną energetykę.

‍

Inteligentne sieci (smart grids), systemy zarządzania obciążeniem oraz cyfrowe narzędzia monitoringu umożliwiają optymalne wykorzystanie energii z rozproszonych źródeł – od fotowoltaiki po magazyny energii – co wspiera cele ekologiczne i gospodarcze.

‍

Jednak wraz z tym postępem pojawiają się nowe, istotne wyzwania dotyczące cyberbezpieczeństwa, które musimy świadomie adresować, aby chronić tę nową, innowacyjną infrastrukturę.

‍

‍

Rosnąca rola inteligentnych sieci a ryzyka cybernetyczne

‍

‍

Inteligentne sieci energetyczne integrują dane z licznych, często małych i geograficznie rozproszonych źródeł produkcji. Ten rozproszony charakter OZE jest ogromną zaletą z punktu widzenia elastyczności i odporności sieci, ale jednocześnie wprowadza większą powierzchnię potencjalnych ataków. W 2025 roku obserwujemy wyraźny wzrost incydentów cybernetycznych wymierzonych w sektor energetyczny na świecie — zarówno na poziomie IT, jak i operacyjnym (OT), obejmującym krytyczne systemy sterowania i automatyki (SCADA, ICS).

‍

Grupy cyberprzestępcze oraz podmioty sponsorowane przez państwa, wykorzystując zaawansowane narzędzia i sztuczną inteligencję, coraz częściej kierują swoje działania na infrastrukturę energetyczną jako strategiczny cel mogący wywołać zakłócenia czy presję polityczną. Podczas gdy większość ataków wciąż ma charakter finansowy (ransomware), rośnie liczba incydentów celowo ukierunkowanych na destabilizację systemów energetycznych.

‍

‍

‍

Wyzwania technologiczne i operacyjne

‍

‍

Wzrastające wykorzystanie inteligentnych liczników, systemów zarządzania obciążeniem oraz urządzeń IT jest niezwykle obiecujące, ale musi iść w parze ze wzmacnianiem bezpieczeństwa. Integracja tradycyjnych systemów operacyjnych (OT) z infrastrukturą IT, jak również skomplikowane łańcuchy dostaw technologicznych, stwarzają złożone ryzyka. Każde najsłabsze ogniwo może bowiem stać się furtką dla atakujących.

‍

Jednocześnie zarówno atakujący, jak i operatorzy korzystają z rozwiązań sztucznej inteligencji – agresorzy wykorzystują ją do bardziej zaawansowanych i automatycznych ataków, a branża energetyczna wdraża systemy predykcyjne oraz automatyczną detekcję zagrożeń, co pozwala szybciej reagować na incydenty i minimalizować ich skutki.

‍

‍

‍

Przykłady z praktyki

‍

‍

Incydenty takie jak blackout w Hiszpanii i Portugalii na początku 2025 roku, prawdopodobnie powiązany z cyberatakiem, czy intensywne działania grupy Lazarus, wskazują na realność oraz powagę zagrożeń, ale również uczą, jak ważna jest współpraca, wymiana informacji i ciągły rozwój zabezpieczeń.

‍

‍

‍

Rekomendacje na przyszłość

‍

‍

OZE stanowią fundament nowoczesnej i ekologicznej gospodarki energetycznej, jednak ich rozwój musi być uzupełniany przez:

‍

• Wdrożenie zaawansowanych strategii cyberbezpieczeństwa uwzględniających integrację IT i OT, segmentację sieci i automatyczne reagowanie na incydenty.
• Budowanie efektywnej współpracy między branżą, regulatorami i dostawcami technologii poprzez otwartą wymianę informacji.
• Inwestycje w kompetencje zespołów cyberbezpieczeństwa oraz narzędzia oparte na AI, które są niezbędne w wyścigu z rosnącymi zagrożeniami.
• Projektowanie redundantnych i odpornych systemów z uwzględnieniem bezpieczeństwa całego łańcucha dostaw.

‍

‍

Podsumowanie

‍

Transformacja energetyczna oparta na OZE to nieodwracalny i korzystny kierunek zmian, który przynosi liczne korzyści dla społeczeństwa i środowiska. Równocześnie jednak musimy być świadomi nowych zagrożeń i inwestować w rozwój odpornej, bezpiecznej infrastruktury cyfrowej, aby zapewnić stabilność i niezawodność energetyczną przyszłości.

‍

Transformacja energetyczna oparta na OZE to nieodwracalny i korzystny kierunek rozwoju, który niesie ze sobą wiele szans, ale też wyzwań związanych z bezpieczeństwem inteligentnych sieci.

‍

W tym kontekście kluczową rolę odgrywają menedżerowie oraz dyrektorzy odpowiedzialni za bezpieczeństwo i ciągłość działania. To od ich strategicznych decyzji, wizji i skutecznej koordynacji zależy, czy nowoczesna infrastruktura energetyczna będzie odporna na coraz bardziej wyrafinowane zagrożenia cybernetyczne.

‍

Odpowiedzialność za budowanie kultur bezpieczeństwa, inwestowanie w nowoczesne technologie oraz konsekwentne zarządzanie ryzykiem leży właśnie po ich stronie. Holistyczne podejście do ochrony cyfrowej i operacyjnej może zagwarantować stabilność energetyczną oraz realizację ambitnych celów związanych z transformacją i zrównoważonym rozwojem.

‍